Τετάρτη 22 Απριλίου 2026

«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας

 Η λίστα με τα 184 λογοτεχνικά βιβλία που κρίθηκαν επικίνδυνα για το «ήθος της νεότητος»


ε αφορμή την επέτειο της στρατιωτικής δικτατορίας στην Ελλάδα, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους φωτίζουν άγνωστα τεκμήρια της περιόδου: τη λίστα των απαγορευμένων βιβλίων που είχε εκδώσει το καθεστώς λίγους μόλις μήνες μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου.

Στην ανάρτηση των Γενικών Αρχείων του Κράτους αναφέρεται: «Με την επιβολή της δικτατορίας, υπό το πρόσχημα ενός ανύπαρκτου κομμουνιστικού κινδύνου, η χώρα εισήλθε σε μια επταετή περίοδο που κυριαρχούσε ο φόβος, η ακύρωση θεσμών, η κατάργηση της στρατιωτικής ιεραρχίας, η ποινικοποίηση της ελεύθερης γνώμης, η καταδίωξη της δημιουργικής προόδου, η καταστολή με βασανισμούς και συλλήψεις των αντιδικτατορικών κινήσεων, η αναστολή της προόδου, το πάγωμα των σχέσεων με τη Δυτική Ευρώπη, η καπηλεία της Ιστορίας, των συμβόλων και των αξιών του ελληνικού λαού.

Η λογοκρισία της χούντας, με φάσεις όξυνσης και άμβλυνσης των λογοκριτικών πολιτικών, είχε αποστολή την αντιμετώπιση της αριστερής προπαγάνδας και όλων όσοι επιβουλεύονταν το καθεστώς ανεξαρτήτως πολιτικού χώρου.

Για την εδραίωση του αυταρχικού στρατοκρατικού καθεστώτος η ελληνική κοινωνία τέθηκε υπό επιτήρηση, με απαγορεύσεις, προληπτική λογοκρισία στον δημόσιο λόγο και σε κάθε δημόσια έκφραση ιδεών.

Στο πλαίσιο αυτό, τον Ιούνιο του 1967 δημοσιεύτηκε η προκήρυξη του Γενικού Επιτελείου Στρατού που απαγόρευε την εμπορία, την κυκλοφορία και τη διάθεση εκατοντάδων βιβλίων, περιοδικών και εφημερίδων που θεωρούνταν κομμουνιστικά, φιλοκομμουνιστικά και επικίνδυνα για το «ήθος της νεότητος».

Οι παραβάτες θα παραπέμπονταν στα Eκτακτα Στρατοδικεία. Από τις 35 σελίδες της λίστας με τα απαγορευμένα βιβλία, που βρίσκεται στο Αρχείο της Γενικής Γραμματείας Τύπου και Πληροφοριών στην Κεντρική Υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους, δημοσιεύεται στη σημερινή ανάρτηση το τμήμα εκείνο που αφορά τα λογοτεχνικά βιβλία. Ανάμεσα στους απαγορευμένους λογοτέχνες ήταν και οι Κώστας Βάρναλης, Μενέλαος Λουντέμης, Γιάννης Ρίτσος, Κώστας Κοτζιάς, Διδώ Σωτηρίου, Τάσος Λειβαδίτης, Μάρκος Αυγέρης, Γαλάτεια Καζαντζάκη, Θέμος Κορνάρος, Ελλη Αλεξίου, Δημήτρης Φωτιάδης, Στρατής Τσίρκας, Βασίλης Βασιλικός κ.ά.»

«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-1
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-2
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-3
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-4
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-5
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-6
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-7
«Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν»: Τα απαγορευμένα βιβλία της δικτατορίας-8

Στη λίστα βρίσκουμε ακόμη και το έργο του Αλεξάντρ Σολζενίτσιν «Μια ημέρα του Ιβάν Ντενίσοβιτς», αγνοώντας προφανώς οι λογοκριτές της δικτατορίας τον αντισοβιετικό του χαρακτήρα και απαγορεύοντάς το, για ένα διάστημα, μάλλον επειδή ήταν Ρώσου συγγραφέα.


    Πηγή

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΕΠΙΣΚΕΠΤΕΣ